Veel banken verhogen de hypotheekrente

Midden oktober verhoogde marktleider Rabobank de hypotheekrente. Sindsdien volgden vrijwel alle geldverstrekkers dit voorbeeld. Het betreft vooral rentes voor langere rentevaste perioden van 10, 20 en 30 jaar. De aanleiding is dat geld lenen voor banken zelf al enige tijd duurder wordt. Zet deze trendbreuk door en wat zijn de gevolgen?

De verhogingen vormen een breuk met een lange periode van alsmaar dalende rentes. Dat ging op het laatst nog om een of enkele honderdsten van procenten, maar wel over een breed front: geldverstrekkers houden elkaars tarieven scherp in de gaten. De consument kon zo steeds voordeliger—en meer—lenen voor een hypotheek. Op hun beurt lenen banken geld op de kapitaalmarkt. Daar steeg de rente inmiddels al een paar weken en dat zette hun winstmarges op nieuwe hypotheken onder druk. Nu de ban is gebroken en een vooraanstaande partij zijn tarieven al twee maal verhoogde, krijgt dat massaal navolging, blijkt.

Verhoging wat forser dan de laatste verlagingen
Nederland kent veel aanbieders van hypothekenleningen, sommigen met meerdere 'labels'. Voor een nieuwe hypotheek heb je de keuze uit zo'n 55 producten. Hiervoor wordt per rentevaste periode een tarief bepaald. Dat varieert ook nog met de risicoklasse—de hoogte van de lening versus de woningwaarde—en of er sprake is van NHG (Nationale Hypotheek Garantie).

Al die verschillende rentes kunnen dus wel of niet worden verhoogd. Marktleider Rabobank hield bijvoorbeeld op 18 oktober zijn 1-2 jaarsrente gelijk, verhoogde de tarieven van 3-10 jaar én boven de 25 jaar met 0,07% en koos voor 11-20 jaar voor +0,05%. Een week later gingen al hun tarieven vanaf 10 jaar nog eens 0,02% omhoog. ABN Amro verhoogde de rente tot 15 jaar vast met 0,05% en met 0,10% daarboven. Bij ING gingen alle tarieven met 0,08% omhoog. Anderen stelden hun tarieven al met +0.15% bij. Dat is een correctie die een reeks van minuscule verlagingen van de laatste tijd teniet doet.

Wat scheelt het? Gemiddeld 0,1% extra rente lijkt niet veel. Voor een annuïtaire hypotheek van €350.000 betaal je hierdoor in 30 jaar wel €6.200 meer aan rente en aflossing (voor aftrek belasting).

Vooral impact op lange rentevaste perioden
Hoewel sommigen geldverstrekkers de tarieven over de hele linie verhogen, gaan vooral de rentes die je voor een lange termijn vastzet (meer) omhoog. Die zijn normaal gesproken al hoger dan voor kortere perioden, maar waren—en zijn nog steeds—historisch gezien bijzonder laag. Logisch dus dat 20-jaar-vast het meest wordt gekozen, en er zelfs meer kopers kiezen voor 30 dan voor 10 jaar.

Zet de rentestijging door?
Of en in welke mate de hypotheekrentes verder omhoog gaan is lastig te voorspellen. De huidige verhogingen zijn nog niet al te groot en ineens een grote stijging ligt niet voor de hand. Aan de andere kant ziet het er niet naar uit dat het laagterecord van de hypotheekrentes de komende tijd weer verbroken wordt. De rente op de kapitaalmarkt stijgt normaal gesproken met de inflatie en die is wat hoger dan hij eerder was. Ook de economie trekt nu, boven eerdere verwachtingen aan. De ECB is dan iets minder geneigd de kapitaalrentes laag te houden. Hoe dat verder loopt is afwachten.

Het zekere voor het onzekere. Hoewel niet meer op een all time low niveau zijn de huidige hypotheekrentes nog steeds laag. Daar kun je niet alleen als koper van profiteren. Ook als je je hypotheek wilt oversluiten naar lagere maandlasten, via een extra hypotheek een flinke verbouwing wilt financieren of een deel van je overwaarde wilt verzilveren, is een lage rente aantrekkelijk.

Wat betekent dit voor de huizenprijzen?
Bij een hogere rente betaal je meer voor je lening en is je maximale hypotheek vaak lager. Gaat dat zorgen voor lagere, of minder biedingen? En betekent dat een einde aan de torenhoge huizenprijzen? Volgens ABN Amro niet. Bij de aankondiging van hun renteverhogingen stelden zij hun verwachting juist naar boven bij: de huizenprijzen kunnen komend jaar niet 5 maar 10% stijgen. Een jaar geleden verwachtten banken nog een daling, vanwege corona en de daardoor gevreesde crisis. Het kan dus verkeren.

Economisch gaat het inmiddels goed. Toch hangt de prijsontwikkeling nu weer af van de belastingmaatregelen waartoe een volgend kabinet besluit. Als dat ingrijpt in de fiscale steun aan (toekomstige) huiseigenaren kan dat de prijzen alsnog drukken.

Bron: Nationale Hypotheekbond

Hoewel aan de samenstelling van dit nieuwsbericht uiterste zorg is besteed, sluiten de samenstellers iedere aansprakelijkheid uit voor onjuistheden, onvolledigheden en eventuele gevolgen van het handelen op grond van deze informatie