Belastingaangifte na een scheiding? Even opletten

Voor wie vorig jaar het huwelijk of partnerschap stukliep zijn er enkele opties bij de aangifte inkomstenbelasting. Vanaf 1 maart kan dat weer, online of via de aangifte-app van Mijn Belastingdienst. Waar let je op? Of vraag je er professionele hulp bij?

Bij een scheiding moet er veel worden geregeld en gerekend worden. Rond de woning, de hypotheek, mogelijke alimentatie. Zeker met kinderen vraagt dat om aandacht en liefst harmonie. Bij de belastingaangifte over het jaar waarin de scheiding officieel werd zijn er wat opties die waar je (gezamenlijk) je voordeel mee kunt doen. De regels na het ontbinden van een geregistreerd partnerschap zijn dezelfde als die na een huwelijk. Maar ook via een notarieel samenlevings­contract kun je voor de fiscus partner zijn.

Fiscaal partner blijven
Vond de scheiding in de loop van 2021 plaats dan kun je er voor kiezen voor het hele jaar fiscaal partner te blijven. Dat kan een aardig belastingvoordeel opleveren. Je kunt namelijk de aftrekposten eigen woning aan het einde van de belastingaangifte naar eigen inzicht verdelen over de partners. Bij een verschil in inkomen pakt dat het gunstigst uit wanneer de aftrek wordt gekoppeld aan degene met het hoogste inkomen. Bespreek vooraf hoe je dit voordeel onderling verdeelt.

Een niet-fiscaal partner die alle hypotheeklasten betaalt mag toch maar 50% rente aftrekken

de Belastingdienst ('afhankelijk van aandeel...')

Wie zijn fiscaal partners?

Stellen die trouwen of een geregistreerd partnerschap aangaan worden op dat moment partners voor de Belastingdienst. Maar ook wanneer je als meerderjarigen samenwoont met een gezamenlijk notarieel samenlevingscontract ben je elkaars fiscaal partner. Zonder zo'n contract word je dat bovendien indien je samenwoont met een kind van jullie beiden, of één van jullie beiden.

Fiscaal partnerschap eindigt wanneer je niet meer op hetzelfde adres staat ingeschreven. Maar heb je maar een deel van het jaar een fiscale partner? Dan kun je er dus bij de aangifte voor kiezen om het hele jaar als fiscale partners te worden beschouwd. Had je in 2021 meerdere fiscale partners na elkaar? Dan kun je met een van deze personen besluiten of je voor het hele jaar als fiscale partners wilt worden beschouwd. Deze en andere regels rondom fiscaal partnerschap vind je uitgebreid bij de Belastingdienst.

Geen fiscaal partner meer
Ben je na de scheiding in 2021 geen fiscaal partner meer, maar bleef de woning nog wel jullie gezamenlijk eigendom? Dan mag je bij de aangifte alleen jouw aandeel in de woning en de hypotheeklening opgeven — alleen wat je zelf aan hypotheekrente hebt betaald is aftrekbaar. Let op: dit is ook wanneer één van jullie het volledige bedrag voor zijn rekening nam. Diegene mag dan toch alleen de betaalde rente over het eigen deel van de hypotheek aftrekken. Vaak is dat de helft. De andere helft kan eventueel als partneralimentatie aftrekbaar zijn. Maar dat moet dan wel zo zijn overeengekomen, bijvoorbeeld als onderdeel van het echtscheidings­convenant.

Scheidingsregeling
Aftrekken van hypotheekrente mag eigenlijk alleen voor een woning die jouw hoofdverblijf is. Ben je nog samen eigenaar van een woning maar jij al uittrok terwijl je ex er achterbleef, dan zou jij deze aftrek dus mislopen. Om deze ongelijkheid tegen te gaan is er de Scheidingsregeling. Deze bepaalt dat iemand nog twee jaar na de verhuizing het aandeel van de woning en hypotheek kan opvoeren in box 1. Zo behoudt je recht op aftrek, terwijl je ondertussen je financiële zaken in orde kunt brengen. De woning kan worden verkocht of op naam worden gezet van de achterblijvende partner. Lukt dat niet in twee jaar dan gaat de aangifte voor jou over naar box 3. Daar is de hypotheekrente niet aftrekbaar.

Extra aftrekposten
Wie partneralimentatie betaalt voor de ex-partner mag deze kosten en die van (vele) andere onderhoudsverplichtingen aftrekken bij de aangifte. Er mag ook een vergoeding worden afgetrokken wanneer je ex-partner nog in de woning woont als die nog (deels) jouw eigendom is. Dit kan in 2021 in de hoogste inkomensschijf nog voor maximaal 43%. Andersom ziet de Belastingdienst dit gebruik van de gezamenlijke woning als inkomen. Het bedrag dat daarvoor is bepaald moet bij de aangifte worden opgegeven, evenals de ontvangen partneralimentatie. Alimentatie voor kinderen is niet aftrekbaar en geldt ook niet als inkomen.

Heffingskortingen | Gingen jullie uit elkaar en heb je een kind? Dan kom je mogelijk in aanmerking voor de zogenaamde inkomensafhankelijke combinatiekorting. Bekijk of vraag naar de voorwaarden — in ieder geval moet het kind op 1 januari van het belastingjaar jonger zijn dan twaalf jaar en minstens zes maanden staan ingeschreven op jouw adres, of dat van de co-ouder. Welke heffingskorting voor jou geldt, kun je nagaan via een tool van de Belastingdienst.

Hulp van een expert
Uit elkaar gaan zit nooit in de planning. Komt het toch van een scheiding dan moet er natuurlijk financieel en praktisch meer worden geregeld dan de belastingaangifte. Een woning vinden, de lopende hypotheek afwikkelen, je geldzaken voor de toekomst regelen, misschien al met het oog op een volgende stap op je levenspad. Een financieel expert, met verstand van fiscale kwesties kan je daarbij goed helpen. Al dan niet samen met een gezamenlijke mediator of je eigen advocaat.

Bron: Nationale Hypotheekbond

Hoewel aan de samenstelling van dit nieuwsbericht uiterste zorg is besteed, sluiten de samenstellers iedere aansprakelijkheid uit voor onjuistheden, onvolledigheden en eventuele gevolgen van het handelen op grond van deze informatie